XFV e as Cantigas

En 1935 XFV defende a súa tese de doutoramento sobre a cantiga CIII, unha das mais célebres das Cantigas de Santa María.  A ela adicoulle varios traballos, convertíndose nun referente fundamental en tódalas publicacións referentes ao rei Alfonso X e a súa obra.   Coma nos lembra Mercedes Brea- nun artigo contido no volume homenaxe Xosé Filgueira Valverde: 1906-1996 un século de Galicia-cómpre lembrar a súa colaboración na edición do facsímil do chamado códice Rico- na que redacta o estudo introdutorio e as anotacións, transcribe o texto e fai a versión castelá;  asi coma os posibles motivos que levasen a ese desapego hacia Galicia e Santiago que desprende a obra do rei Sabio.

Temos que insistir no seu carácter de pioneiro, en Galicia, nas investigacións sobre as cantigas trobadorescas: dende as súas primeiras achegas demostra claramente estar ao tanto do que se publicaba sobre lírica medieval (Gaston paris, Theóphilo Braga, Alfred Jeanroy…), algo que representa case unha novidade no panorama galego e que se explica, moi probablemente, polo maxisterio que sobre él exerceu Armando Cotarelo Valledor (director da súa tese de doutoramento) (…)

“D. Xosé Filgueira Valverde e a lírica galego portuguesa”, p. 216

Neste artigo da profesora Brea repásase o contexto no que xurden os estudos fundacionais da lírica galego-portuguesa. Filgueira Valverde comeza as súas investigacións nun terreo preparado xa en Galicia polos esforzos de intelectuais que viñan traballando  sobre este tema dende tempo atrás, nunha nómina na que cómpre sinalar a Antonio de la Iglesia, Oviedo e Arce, Murguía ; e, lóxicamente, será coñecedor do que se fai alén das nosas fronteiras, especialmente do volumen homenaxe a Menéndez Pidal  con traballos, entre outros, de López Aydillo e Carolina Michaelis de Vasconcellos.

 

IMG-20150511-WA0005

Portada da tese de doutoramento de XFV,custodiada na BUSC (prema na imaxe para ver no catálogo).

Na BUSC temos a edición facsimilar do chamado  códice Rico das Cantigas de Santa María, publicada por Edilán en 1979, na que XFV realiza, coma xa mencionamos, o estudo introductorio, comentarios e transcripción do texto, cunhas ilustracións de gran beleza e das que deixamos unha mostra.

 

 

 

 

Advertisements

XFG na rede

Unha das posibilidades que ofertan as chamadas novas tecnoloxías é facer unha procura de documentación axeitada e ordenada. Neste 2015, a Televisión de Galicia proporciona unha ferramenta fundamental para poder achegármonos aos autores homenaxeados nos sucesivos 17 de maio. Trátase da colección de vídeos“Letras Galegas” que forma parte do proxecto pasouoquepasou.crtvg, o espazo interactivo  a dispor de tódolos cidadáns, no que se poden  buscar e consultar  materiais gráficos rexistrados polas cámaras da TVG e que se corresponden con momentos significativos na historia recente de Galicia.  Atopamos dous vídeos adicados ao autor deste ano: un chamado Conversas con Filgueira Valverde e outro titulado Biografía de Xosé Filgueira Valverde . Ademais destes dous documentos, paga a pena darse unha volta polo resto dos vídeos que conforman a devandita sección, xa que constituen un feixe de documentación de moito valor.

En Youtube atopamos unha listaxe de reproducción titulada Homenaxe a Filgueira Valverde e constituída por catro documentais: o primeiro deles a cargo do Consello da Cultura Galega, outro de Pontevedra TV,  tamén de Galicia Dixital e a presentación da web da Fundación Xosé Filgueira Valverde. Tanto a primeira como a última institución mencionadas manteñen as súas propias páxinas adicadas ao autor.

A canle da Consellería de Cultura,a través da súa canle en  Youtube permete ver  documental de Gonzalo Veloso Contextualizando a Filgueira Valverde 

 

Un dos aspectos mais interesantes é a contribución de profesores e mestras, dos nenos e nenas dos institutos e escolas, no coñecemento e difusión das figuras homenaxeadas nos Días das Letras. Na páxina da Secretaría Xeral de Política Lingüística  recompílanse  unha listaxe das actividades dinamizadoras dos centros  que subliñan o bo traballo que se fai no ensino para dar a coñecer as figuras da nosa cultura. O xogo deseñado no CEIP de A Magdalena en As Pontes, ou o  Pasapalabra  do CEIP A Ponte de Lugo son exemplos salientables. Coma mostra, deixamos a que fixeron no CEIP de Galán en Oseiro-Arteixo, a partir dunha recompilación de fotografías de XFV

E coma orixinal, tamén, cabe mencionar o feito polo CEE de Panxón

 

 

En definitiva, ademais do traballo feito por institucións coma a RAG, o Museo de Pontevedra, o Consello da Cultura Galega ou a propia Fundación Filgueira Valverde, existen na rede multitude de iniciativas orientadas a público moi diverso.